با همکاری مشترک دانشگاه پیام نور و انجمن اقتصاد دفاع ایران و انجمن اقتصاد انرژی ایران
شناسایی و اولویت‌بندی محصولات صنعت مواد غذایی با کمک نظریه‌های پیچیدگی اقتصادی و فضای محصول: راهنمایی برای توسعه صادرات

مسعود باقری قهفرخی؛ فرزاد کریمی

دوره 6، شماره 21 ، آذر 1401، ، صفحه 49-66

https://doi.org/10.30473/jier.2023.64979.1340

چکیده
  یکی از محرک­های توسعه بخش کشاورزی، توسعه تولید و صادرات صنعت مواد غذایی به عنوان رشته فعالیت پایین‌دستی این بخش می­باشد. بر این اساس، در مطالعه حاضر سعی شده است با کمک دو نظریه پیچیدگی اقتصادی و فضای محصول، محصولات زیرمجموعه صنعت مواد غذایی اولویت­بندی شوند. برای این منظور با استفاده از داده­های صادرات محصولات صنعت مواد غذایی ...  بیشتر

تأثیر ساختار مصرف انرژی بر انتشار آلودگی در کشورهای صنعتی و درحال توسعه: رهیافت رگرسیون انتقال ملایم پانلی (PSTR)

نرگس خاکی؛ مرتضی خورسندی؛ تیمور محمدی؛ علی فریدزاد؛ زهرا عزیزی

دوره 6، شماره 22 ، اسفند 1401، ، صفحه 51-64

https://doi.org/10.30473/jier.2023.66034.1354

چکیده
  کاهش انتشار آلودگی به‌ویژه گازهای آلاینده یکی از اهداف مهم سیاست‌های انرژی و زیست‌محیطی جهان است. هدف این پژوهش، بررسی تأثیر ساختار مصرف انرژی بر میزان انتشار گازهای آلاینده در برخی کشورهای جهان ازجمله کشورهای توسعه‌یافته صنعتی و کشورهای درحال توسعه در بازه زمانی 1995 تا 2019 با استفاده از مدل رگرسیون انتقال ملایم پانلی (PSTR) است. در ...  بیشتر

اقتصاد صنعتی و ساختار، عملکرد و رفتار
ارائه الگویی برای تدوین و ارزیابی گزارش‌های امکان‌سنجی اقتصادی پروژه‌های صنعتی

فرشته محمدیان

دوره 7، شماره 25 ، آذر 1402، ، صفحه 51-76

https://doi.org/10.30473/jier.2024.69541.1419

چکیده
  هدف اصلی این مقاله ارائه الگویی برای تدوین و ارزیابی گزارش‌های امکان‌سنجی پروژه‌های مختلف سرمایه‌گذاری است. برای این منظور، مبتنی بر تحقیقات به روز جهانی، تجربه‌ سازمان‌های بین‌المللی، دولت‌ها، بازیگران مالی و مدیران پروژه‌ها از سراسر جهان، الگویی استاندارد شامل هفت گام اساسی(اول، توصیف بستر پروژه، دوم، معرفی اهداف پروژه، ...  بیشتر

عوامل مؤثر بر محتوای فناوری صادرات در صنایع منتخب ایران

سهیلا میرزابابازاده؛ سمیه شاه حسینی

دوره 3، شماره 8 ، شهریور 1398، ، صفحه 55-65

https://doi.org/10.30473/indeco.2019.6993

چکیده
  در سال­های اخیر کیفیت سبد صادراتی که با محتوای فن­آوری صادرات ارتباط دارد، مورد توجه اقتصاددانان قرار گرفته­است. صادرات متکی بر صنایع فناوری محور، به علت ارزش افزوده بالا و مؤثر بودن بر دیگر  بخش­های اقتصادی از مهمترین عوامل محرک رشد اقتصادی بویژه در کشورهای توسعه­یافته ­است. ایران نیز به منظور توسعه صادرات صنعتی، نیازمند ...  بیشتر

تاثیر تحریم‌های بین‌المللی بر صادرات زیربخش‌های صنعتی ایران

محسن پورعبادالهان کویچ؛ حسین پناهی؛ لیلا جوادزاده

دوره 3، شماره 9 ، آذر 1398، ، صفحه 55-68

https://doi.org/10.30473/indeco.2019.7015

چکیده
  تجارت خارجی از دیرباز ابزاری برای دستیابی به محصولات با کمترین هزینه ممکن بوده و در راستای اهداف رفاهی حکومت­ها قرار داشته ­است. در این میان، تحریم­ها به دلیل ایجاد انحراف در روند طبیعی مبادلات اقتصادی بین­المللی، کشور تحت تحریم را از منافع تجارت خارجی محروم می­سازند. ایران بعد از پیروزی انقلاب اسلامی،­ همواره تحت تحریم­های ...  بیشتر

بررسی تغییرات در مقیاس یارانه گاز طبیعی ایران و تجزیه عوامل

زین العابدین صادقی؛ سید عبدالمجید جلایی؛ هانیه امین

دوره 3، شماره 10 ، اسفند 1398، ، صفحه 55-73

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.7021

چکیده
  امروزه با توجه به پیامدهای استفاده از سوخت‌های فسیلی بر محیط‌زیست، کشورهای عمده مصرف‌کننده انرژی به سمت توجه بیشتر به انرژی‌های نو و همچنین گاز طبیعی سوق داده شده‌اند. به همین جهت یکی از حامل‌های پرمصرف انرژی در ایران گاز طبیعی می‌باشد که افزایش توجه به مسائل زیست‌محیطی و تلاش برای کاهش انتشار گازهای آلاینده باعث افزایش میزان ...  بیشتر

بررسی رقابت‌پذیری صنعت پالایشگاه با استفاده از شاخص هزینه منابع داخلی (مطالعه موردی پالایشگاه تبریز)

علیرضا تمیزی

دوره 4، شماره 14 ، دی 1399، ، صفحه 55-68

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.7550

چکیده
  حضور در تجارت جهانی یک از دغدغه های  هر کشور می باشد زیرا از این طریق امکان رشد و توسعه اقتصادی فراهم می اید.  صادرات محصولات پایشگاهی   می تواند اثر مثبتی بر فرایند رشد و توسعه اقتصادی ایران داشته باشد. براین اساس ارزیابی میزان برخورداری از مزیت نسبی در تولید محصولات  پالایشگاهی ضروری است. هدف این مقاله اندازه گیری میزان ...  بیشتر

تاثیر شوک‌های سیاست پولی بر قیمت کالاهای صنعتی منتخب در ایران با روش بیزین ور

آرش کتابفروش بدری؛ اکبر میرزاپور باباجان؛ بیت اله اکبری مقدم

دوره 4، شماره 12 ، تیر 1399، ، صفحه 57-72

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.7428

چکیده
  شوک­های سیاست پولی از جمله عواملی هستند که می­توانند بر قیمت کالاهای صنعتی اثرگذار باشند. بنابراین شناسایی هر چه دقیق­تر عوامل موثر بر تغییرات قیمتی می­تواند کمک بسزایی به سیاست­گذاران نماید. با توجه به این مهم، هدف تحقیق حاضر بررسی تاثیر شوک­های سیاست پولی بر پویایی قیمت کالاهای صنعتی منتخب در ایران با استفاده از بیزین ...  بیشتر

بررسی تأثیر نرخ موثر ارز (از کانال سیاست های ارزی و تجاری) بر صادرات صنعت پتروشیمی ایران(98-1350)

زینب نظری؛ عبداله شایان زینیوند

دوره 5، شماره 18 ، اسفند 1400، ، صفحه 59-72

https://doi.org/10.30473/indeco.2022.8355

چکیده
  این تحقیق به منظور بررسی تأثیر سیاست‌های ارزی و تجاری بر صادرات پتروشیمی ایران طی سال‌های (98-1350) و ارائه‌ی راهکارهای سیاستی لازم در این زمینه، تدوین شده است. در این بررسی از رهیافت نرخ مؤثر ارز صادرات که عبارت است از نرخ رسمی ارز تعدیل شده به‌وسیله‌ی یارانه‌های پرداخت شده‌ی دولت به بخش صادرات، جهت ارزیابی تأثیر سیاست‌های ارزی ...  بیشتر

بررسی اثر عوامل کلان اقتصادی بر بازدهی سهام در طی شیوع همه‌گیری کووید-19 (مورد مطالعه صنایع منتخب بورس اوراق بهادار تهران)

محمد جواد گرجی پور؛ فریبا عثمانی؛ تقی ابراهیمی سالاری

دوره 5، شماره 17 ، آذر 1400، ، صفحه 59-70

https://doi.org/10.30473/indeco.2022.8369

چکیده
  یکی از رویداد‌های مهم سال 2020میلادی، بیماری مسری کرونا است که بر اقتصاد جهانی و بازرهای مالی تاثیر شگرفی گذاشته است. از آنجا که بازده بازار سهام نسبت به رویدادهای مهم واکنش‌ نشان می‌دهد، این مطالعه به بررسی بازده سهام صنایع غذایی، کشاورزی و زراعت، دارویی، صنعت گردشگری و هتلداری ‌در شرایط اپیدمی‌کرونا می‌پردازد. بدین منظور، با ...  بیشتر

نقش هوش و سرمایه انسانی بر کارایی تولید محصولات با فناوری پیشرفته و پیچیدگی اقتصادی

کتایون اعلامی؛ محمدعلی کرامتی؛ قاسم توحیدی

دوره 6، شماره 20 ، شهریور 1401، ، صفحه 59-74

https://doi.org/10.30473/jier.2023.64972.1339

چکیده
  صنایع با فناوری‌پیشرفته عامل مزیت رقابتی میان کشورها محسوب‌می‌شوند. فناوری از جنس دانش است و پیچیدگی اقتصادی یک جامعه وابسته به حجم بالای دانش افراد آن جامعه می‌باشد که در محصولات تولید شده توسط آنها تجلی می یابد. افراد با دانش و مهارت یا همان سرمایه‌های انسانی با یکدیگر تعامل کرده و دانش خود را با هم ترکیب می کنند تا محصول(خروجی ...  بیشتر

تجزیه رشد بهره‌وری کل عوامل تولید در صنایع کارخانه‌ای استان‌های ایران: رهیافت مرز تصادفی اثرات ثابت صحیح نمایی

مهدی فتح آبادی؛ مسعود صوفی مجیدپور؛ محمود محمود زاده

دوره 7، شماره 23 ، خرداد 1402، ، صفحه 59-72

https://doi.org/10.30473/jier.2023.66312.1360

چکیده
  هدف این مقاله ارزیابی روند و عوامل تعیین‌کننده رشد بهره‌وری کل عوامل (TFP) صنایع کارخانه‌ای استان‌های ایران در دوره 98-1390 با استفاده از رویکرد مرزی تصادفی است. در مرحله نخست، تابع تولید مرزی تصادفی با روش اثرات ثابت صحیح نمایی (ETFE) برآورد شد. در مرحله دوم، اجزای بهره‌وری کل عوامل تولید شامل پیشرفت فنی، تغییر کارایی فنی و کارایی مقیاس ...  بیشتر

ارزیابی تاثیر تسهیل تجاری بر تجارت دوجانبه صنعتی کشورهای درحال توسعه

جواد رضائی؛ فتح اله تاری؛ تیمور محمدی؛ سمیه شاه حسینی

دوره 4، شماره 13 ، مهر 1399، ، صفحه 61-74

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.7548

چکیده
  هدف از این مقاله، بررسی تاثیر تسهیل تجاری بر تجارت دوجانبه کشورهای درحال توسعه است. تسهیل تجاری از طریق بهبود جریان تجارت با سرعت بخشیدن به فرایند‌های اظهار و ترخیص کالاها، جاذبه‌های سرمایه گذاری در کشورها را افزایش می‌دهد و به کاهش هزینه‌‌های تبادلات تجاری و بهبود رقابت پذیری کمک می‌کند. به منظور کمی کردن تاثیر تسهیل تجاری بر ...  بیشتر

نقد و آسیب شناسی نظام حقوقی تنظیم مقررات اقتصادی ایران از منظر حقوق رقابت

مرتضی اصغرنیا؛ ولی رستمی

دوره 4، شماره 11 ، فروردین 1399، ، صفحه 61-76

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.7549

چکیده
  نظام حقوقی تنظیم مقررات اقتصادی ایران در طول بیش از یک دهه نقش آفرینی در قالب نظام حقوق رقابت ایران، شاهد بروز و ظهور آسیب های گوناگونی در فرآیند دستیابی به اهداف از پیش تعیین شده به ویژه تسهیل رقابت و منع انحصار بوده است. در نظام حقوقی تنظیم مقررات اقتصادی ایران، شورای رقابت و نهادهای تنظیم کننده بخشی و تنظیم گر دارای نقش و جایگاه ...  بیشتر

نقش صنایع کوچک و متوسط در توسعه صنعتی بر پایه الگو‌سازی فرایند انتشار

شهزاد برومند جزی

دوره 5، شماره 15 ، خرداد 1400، ، صفحه 63-74

https://doi.org/10.30473/indeco.2021.7959

چکیده
  صنایع کوچک و متوسط (SME) از مهم‌ترین بخش‌های اقتصادی در هر کشور هستند.  این صنایع، با ایجاد صرفه‌های تجمع در مراکز صنعتی، معمولاً تبدیل به مراکز رشد می‌شوند؛ در حالی که صنایع بزرگ بر پایه صرفه‌های مقیاس، تبدیل به قطب‌های رشد می‌شوند. در چارچوب اقتصاد منطقه‌ای، صنایع کوچک و متوسط در فضای جغرافیایی و صنایع بزرگ در فضای اقتصادی اثرگذارند. ...  بیشتر

تجزیه‌ و تحلیل مصرف برق ایران: کاربرد تحلیل تجزیه شاخص و تحلیل جداسازی

حسنا موسوی؛ فرشته محمدیان

دوره 6، شماره 19 ، خرداد 1401، ، صفحه 63-75

https://doi.org/10.30473/jier.2022.9183

چکیده
  هدف‌ اصلی این مقاله تجزیه‌ و تحلیل مصرف برق ایران و تحلیل رابطه مصرف‌ برق و رشد اقتصادی است. برای این منظور با استفاده از رویکرد شاخص میانگین لگاریتمی دیویژیا و داده­های تولید ناخالص داخلی واقعی بدون نفت، مصرف برق، مصرف انرژی و ارزش‌افزوده بخش‌های خدمات، صنعت و کشاورزی در دوره 98-1380 مصرف برق کشور تجزیه ‌و تحلیل شد و رابطه مصرف ...  بیشتر

اقتصاد صنعتی و ساختار، عملکرد و رفتار
مکانیسم انتقال غیرخطی سیاست پولی در بخش صنعت: رویکرد مارکوف سوئیچینگ خودتوضیح برداری (MSVAR)

حجت حسین زاده؛ حسین اصغرپور؛ جعفر حقیقت

دوره 6، شماره 22 ، اسفند 1401، ، صفحه 65-88

https://doi.org/10.30473/jier.2023.65966.1353

چکیده
  مقامات پولی برای اعمال یک سیاست پولی موفقیت‌آمیز، ضروری ست ارزیابی صحیحی از زمان و میزان تأثیر این سیاست بر متغیرهای اقتصادی در شرایط مختلف داشته باشند. در این مقاله با استفاده از داده‌های فصلی بانک مرکزی، سهم کانال‌های مختلف اثرگذاری سیاست‌های پولی بر تولید بخش صنعتی و سطح عمومی قیمت‌ها در دوره 1374-1398 تعیین می‌شود. برای این‌منظور ...  بیشتر

ورود به بازار کالای با کیفیت پایین توسط تولیدکننده برند با کیفیت بالا(رویکرد تئوری بازی‌ها)

نعیمه حضوری؛ کیومرث شهبازی

دوره 3، شماره 8 ، شهریور 1398، ، صفحه 67-78

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.6994

چکیده
  امروزه یکی از مهم­ترین تهدیدات برای تولیدکنندگان برند­های با کیفیت بالا، حضور تولیدکنندگانی است که همان برندهاا را با کیفیت پایین و قیمت کمتر ارائه می­کنند. در این مقاله دو بنگاه اصلی تولیدکننده در نظر گرفته شده است، یک بنگاه تولیدکننده اصلی بوده و هر دو نوع برند(هم کیفیت بالا و هم کیفیت پایین) را تولید می­کند و بنگاه دیگر فقط ...  بیشتر

شناسایی سیاست‎های تجاری مناسب رشد تجارت درون صنعت

محمد زاغیان

دوره 6، شماره 21 ، آذر 1401، ، صفحه 67-81

https://doi.org/10.30473/jier.2023.65874.1350

چکیده
  هدف از این بررسی تبیین سیاست‎های مناسب از طریق شناخت روابط تجاری درون صنعت بلوک منتخب می‎باشد. بدین منظور با انتخاب 20 کشور در حال توسعه و با استفاده از داده‎های ترکیبی، پویایی‎های روابط تجاری میان آنها در کوتاه مدت و بلند مدت (و در قالب روابط دو و چند جانبه) برای دوره 2001-2015مورد ارزیابی و تجزیه و تحلیل قرار گرفته‏‎اند. نتایج ...  بیشتر

تغییر جغرافیا و ساختار صنایع غذایی جهان ‌و ارتقای جایگاه ایران

میرعبداله حسینی؛ منوچهر شاهمرادی‌فرد؛ رامین رادفرد

دوره 3، شماره 9 ، آذر 1398، ، صفحه 69-86

https://doi.org/10.30473/indeco.2019.7016

چکیده
  چگونگی توزیع و پراکندگی فعالیت‌های تولیدی و استقرار واحدها و بنگاه‌های صنعتی در مناطق مختلف به تصمیمات این واحدها برای مکان‌یابی بستگی دارد. از جمله عوامل مهم موثر بر این تصمیم‌گیری ها، ساختار بازار است. ساختار بازار یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های هر صنعت برای تحلیل وصعین آن به شمار می‌رود. برای مطالعه ساختار بازار شاخص‌های مختلفی ...  بیشتر

رابطه‌ی غیرخطی انواع تجارت درون‌صنعت و نرخ تورم در کشورهای درحال توسعه‌ی منتخب

گل جمال نظری قوجق؛ سعید راسخی

دوره 4، شماره 14 ، دی 1399، ، صفحه 69-88

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.7614

چکیده
  هدف اصلی مقاله­ی حاضر، بررسی رابطه­ی غیرخطی انواع تجارت درون­صنعت و نرخ تورم با استفاده از رگرسیون انتقال ملایم داده های تابلویی برای کشورهای درحال توسعه­ منتخب طی دوره­ی زمانی 2001-2016 میلادی می­باشد. در چارچوب نظریه­های جدید تجارت، رابطه­ی تجارت درون­صنعت و نرخ تورم قطعی و مشخص نمی­باشد و به ساختار بازار، تمایز محصول ...  بیشتر

اقتصاد صنعتی و ساختار، عملکرد و رفتار
اثر فناوری‌ و نوآوری سبز بر تولید زباله‌های الکترونیکی در کشورهای منتخب OECD

سعید راسخی؛ سید حمید خدام‌الحسینی

دوره 7، شماره 24 ، مرداد 1402، ، صفحه 69-82

https://doi.org/10.30473/jier.2024.70065.1431

چکیده
  افزایش فزاینده تولید زباله‌های الکترونیکی نگرانی و دغدغه‌هایی را برای جامعه بشری به‌ویژه در رابطه با محیط‌زیست ایجاد کرده است. زباله‌ها علاوه‌بر آلودگی‌های زیست‌محیطی، تأثیرات مخربی بر سلامتی انسان دارند. در این راستا، فرضیه تحقیق حاضر این است که آیا در کنار متغیرهایی همچون شدت برق، شدت انرژی و شهرنشینی، فناوری پیشرفته و مزیت ...  بیشتر

شناسایی فرصت‌های صادراتی محصولات صنعتی ایران در چارچوب مدل پشتیبان تصمیم

مریم جوزدانی؛ فرزاد کریمی؛ مجتبی آقاجانی

دوره 5، شماره 17 ، آذر 1400، ، صفحه 71-86

https://doi.org/10.30473/indeco.2021.8081

چکیده
  امروزه صادرات و تنوع بخشی به آن از مهمترین عوامل رشد اقتصادی محسوب می‌گردد. این امر برای کشور ایران که در دهه اخیر شاهد اعمال تحریم‌های بین‌الملی و از دست دادن بخش اعظم درآمدهای نفتی بوده است که از اهمیتی دو چندان بر خوردار می‌باشد‌. بدین جهت شناسایی فرصت‌ها و محصولات صادراتی در جهت توسعه صادرات و تنوع بخشی به آن از اهمیت ویژه ای ...  بیشتر

ارزیابی اثربخشی دولت و سیستم‌های مالی بر رشد بخش صنعت در ایران: کاربرد رویکرد BVAR

مینا خیاط رسولی؛ رویا ال عمران؛ نادر مهرگان؛ پرویز محمدزاده

دوره 4، شماره 12 ، تیر 1399، ، صفحه 73-88

https://doi.org/10.30473/indeco.2020.7419

چکیده
  دولت و نوع نظام مالی از عوامل موثر بر رشد  بخش صنعت می باشد. هدف این مقاله ارزیابی تاثیر شوک   اثربخشی دولت و شوک سیستم های مالی بر رشد صنعتی ایران می باشد. برای این منظور ضمن استفاده  از  داده های فصلی  مربوط به دوره زمانی 1375-1396 ازروش خود رگرسیون برداری بیزین (BVAR)  برای ارزیابی تاثیر  شاخص های اثربخشی دولت و شاخص های ...  بیشتر

تنوع درآمدهای بانکی و قدرت بازاری(رهیافت PMG)

علی یونسی؛ امیرعلی فرهنگ؛ روزبه بالونژادنوری

دوره 5، شماره 18 ، اسفند 1400، ، صفحه 73-88

https://doi.org/10.30473/jier.2022.8748

چکیده
    امروزه بهبود تنوع درآمدی، با تغییر سبد درآمدی از فعالیت های وام دهنده به سمت فعالیت های غیر وام دهنده اهمیت بسیاری پیدا کرده است و از آن به عنوان یک عامل تقویت کننده قدرت بازاری در بانکها یاد می شود. از سوی دیگر، بهبود قدرت بازاری بانکها می تواند بر روی تنوع درآمدی آنها تاثیر به سزایی داشته باشد. هدف پژوهش حاضر، بررسی رابطه تنوع ...  بیشتر